Het etiket van hondenvoer lezen: waar je op moet letten

Een zak hondenvoer bevat meer informatie dan de meeste baasjes ooit lezen, en die informatie is precies waar een eerlijke vergelijking op moet steunen. Marketingtermen op de voorkant van de zak zeggen weinig; de ingrediëntenlijst en de analytische bestanddelen op de achterkant zeggen veel meer. Wettelijk is die informatie voor elk compleet voer verplicht volgens EU-verordening 767/2009, dus je kunt elk merk op dezelfde manier beoordelen.

De ingrediëntenvolgorde

Ingrediënten staan verplicht op volgorde van gewicht bij productie, van veel naar weinig. Een ingrediëntenlijst die begint met een benoemde vleesbron, zoals gedroogde kip of vers rundvlees, zegt meer dan een lijst die opent met een graansoort of een verzamelnaam. Let wel op: bij vers vlees telt het volledige gewicht mee, inclusief het watergehalte van 60 tot 70%. Een brok als Biofood Adult Krokant noemt op het etiket welk percentage bij elk vleesbestanddeel hoort, wat het makkelijker maakt om ingrediënten onderling te vergelijken dan bij een merk dat alleen namen zonder percentages opsomt.

De 4/14/26%-regel

Deze Europese naamgevingsregel bepaalt hoeveel van een ingrediënt er minimaal in moet zitten om het in de productnaam te mogen noemen:

• "Met kip" mag al vanaf 4% kip in het voer.
• "Rijk aan kip" vereist minimaal 14% kip.
• Alleen "kip" als naam, zonder toevoeging, vereist minimaal 26% kip.

Een zak die "met kip" op de voorkant heeft staan, kan dus prima voor het overgrote deel uit iets anders bestaan. Kijk voor het echte aandeel altijd naar de ingrediëntenlijst zelf, niet naar de productnaam.

Analytische bestanddelen: eiwit, vet en de rest

Onder "analytische bestanddelen" staan de percentages eiwit, vet, ruwe as en ruwe celstof (vezels). Dat zijn gemeten waarden, geen schattingen, en ze zijn de basis waarop voer objectief te vergelijken is, ongeacht het merk. Een hoger eiwitpercentage is niet automatisch beter: belangrijker is of dat eiwit vooral uit dierlijke bron komt, en of het percentage past bij de leeftijd, het activiteitsniveau en eventuele gezondheidssituatie van je hond. Let bij natvoer op dat de percentages "as fed" zijn, dus inclusief het hoge vochtgehalte: een blik met 8% eiwit kan op droge stofbasis vergelijkbaar of zelfs hoger uitkomen dan een brok met 25% eiwit. Vergelijk daarom nooit rechtstreeks de percentages van droogvoer en natvoer zonder daarvoor te corrigeren.

Compleet voer versus aanvullend voer

"Volledig diervoeder" of "compleet voer" is een wettelijke term: het voer levert als enige rantsoen alle voedingsstoffen die een hond dagelijks nodig heeft, volgens de FEDIAF-richtlijnen voor voedingsbehoeften. "Aanvullend diervoeder" betekent dat het voer is bedoeld naast ander voer, en niet op zichzelf voldoende is; dat geldt bijvoorbeeld voor veel losse vleessnacks en sommige natvoerblikjes. Controleer dit altijd voordat je een product als hoofdvoer inzet.

Wat "vlees en dierlijke bijproducten" wel en niet zegt

Veel etiketten noemen een verzamelcategorie als "vlees en dierlijke bijproducten" of "gevogelte-eiwitten" zonder specifieke diersoort of percentage. Dat is toegestaan volgens de huidige regels, maar het maakt het onmogelijk om te beoordelen welk deel van het eiwit uit welke bron komt, en lastiger om te herleiden of het voer geschikt is bij een vermoede voedselintolerantie. Fabrikanten die wel een specifieke diersoort en een percentage noemen, geven je als koper meer houvast, en die transparantie zegt op zichzelf al iets over hoe een merk met informatie naar de consument omgaat.

Claims die niet wettelijk vastliggen

Termen als "natuurlijk", "holistisch", "premium" of "super premium" zijn niet wettelijk gedefinieerd voor diervoeding en zeggen op zichzelf niets over de samenstelling. Een fabrikant mag zo'n term voeren zonder dat daar een controleerbare standaard achter zit, in tegenstelling tot "compleet voer" of de 4/14/26%-regel, die wel wettelijk zijn vastgelegd. Laat je bij het beoordelen van een voer daarom niet leiden door dit soort woorden op de voorkant van de zak, en kijk in plaats daarvan naar de ingrediëntenlijst en de analytische bestanddelen op de achterkant.

Waar je dit in de praktijk voor gebruikt

Gebruik het etiket om producten binnen dezelfde categorie eerlijk te vergelijken: twee brokken met vergelijkbare eiwit- en vetpercentages kunnen sterk verschillen in waar dat eiwit vandaan komt en hoe transparant het etiket daarover is. Twijfel je over de geschiktheid van een specifiek voer bij een gezondheidsklacht van je hond, bespreek dat dan met je dierenarts in plaats van op basis van het etiket zelf een dieetbeslissing te nemen.